De Noorse Mali Ebrahami heeft 9
maanden in Ethiopië gewerkt, in de oostelijke Somali-regio waar al
sinds begin negentiger jaren een conflict heerst tussen
overheidsleger en rebellengroepen. Zij werkte in Wardher, een
stadje te midden van een dor gebied begroeid met struikgewas met
kleine, afgelegen dorpjes en nomadische nederzettingen. Begin maart
kwam zij terug naar Europa en schreef dit bericht.
'Ik zal nooit meer het
eerste kindje vergeten waarvan ik er het leven heb gered, twee
weken nadat ik was aangekomen. De vrouw zat halverwege haar weeën.
Het was een stuitligging. Wat mij het meeste zorgen baarde, was dat
ik geen hartslag voelde. Uiteindelijk wist ik het, levenloze, kind
eruit te halen. Anders dan wat ik thuis in de kraamkamers in
Noorwegen ben gewend, was er maar een kleine voorraad adrenaline en
een klein beademingstube voorhanden. Gelukkig lukte het
daarmee.
Het leven in de Somali-regio is zwaar en de zo
nu en dan oplaaiende gevechten maken het nog moeilijker. Veel
mensen ontberen de meest basale dingen, zoals water, voedsel,
medische zorg en onderwijs. In het gebied rondom Wardher zijn er
maar een paar gezondheidsposten en nauwelijks personeel en
medicijnen. Daarom werkt Artsen zonder Grenzen hier, in
samenwerking met de Ethiopische gezondheidsautoriteiten.
Mijn rol als vroedvrouw was om de problemen
rondom de gezondheid van vrouwen in kaart te brengen. Er is maar
beperkte kennis over wat er met een zwangerschap in een
vrouwenlichaam gebeurt en wat het nodig heeft. Vrouwen trouwen er
relatief jong en baren vaak veel kinderen in een kort tijdsbestek.
Hun eetgewoonten zijn slecht, ze eten voornamelijk pasta en brood,
en vaak verrichten ze ook nog zware fysieke taken tot ver in hun
zwangerschap, zoals het sprokkelen van brandhout. Wat mij vooral
zorgen baarde was dat er maar zeer weinig mensen toegang hadden tot
medische zorg. Dus het eerste en hoogste doel dat ik mij stelde was
ervoor te zorgen dat mensen meer zouden weten over gezondheid in
het algemeen en hen te laten weten dat ze medische zorg bij ons
konden krijgen.
Met mensen in de plaatselijke gemeenschap
praatte ik over waaraan zij behoefte hadden. Dat was volgens mij de
sleutel tot succes: je tussen de mensen van Wardher begeven en hen
betrekken in discussies over hun eigen gezondheidszorg. Met flinke
ondersteuning van de ziekenhuisstaf en leden uit de gemeenschap
hebben we veel bereikt. Mensen wisten steeds beter wat wij hen aan
medische zorg konden bieden en vertrouwden ons ook. En de mensen
kwamen naar ons toe voor hulp: zwangere vrouwen die bloed verloren
of waarvan de baby niet indaalde; mensen die door een slang waren
gebeten of door leeuwen waren aangevallen. Maar ook met allerlei
andere gezondheidsproblemen kwamen ze naar ons toe. Elke dag
groeide het aantal mensen dat naar ons ziekenhuis kwam.
Het werk was niet altijd gemakkelijk. Een
vrouw die bij aankomst nauwelijks nog leefde. Ze was bevallen en
verloor veel bloed. Ze had met spoed een bloedtransfusie nodig,
maar bloedbanken zijn er hier niet. Dus gingen onze medewerkers op
pad om een familielid te vinden dat bloed wilde doneren. Vervolgens
moesten we het bloed testen en screenen. Dat alles nam een paar uur
in beslag. Gelukkig wisten we haar te redden. Een week later
verlieten een oppergelukkige moeder en haar kind ons
ziekenhuis.
Het mooiste van mijn werk vond ik de mensen.
Ik werkte nauw samen met de staf van de gezondheidspost, we
wisselden kennis en expertise uit. Ik gaf trainingen, voornamelijk
over gecompliceerde gevallen, zoals wat je moet doen als vrouwen
bewusteloos zijn of bloed verliezen tijdens en na de bevalling.
Voor mijn vertrek observeerde ik hoe mijn team een vrouw met succes
behandelde. Op dat moment wist ik dat ik had bereikt wat ik wilde
bereiken met mijn werk in Ethiopië.
Ik weet zeker dat onze Ethiopische staf goed
werk zullen verrichten voor de vrouwen van de Somali-regio. Wel zou
ik willen dat we de medische zorg nog verder zouden kunnen
uitbreiden naar de vele andere mensen in de regio die geen toegang
tot gezondheidszorg hebben. Er zijn zoveel vrouwen die zorg nodig
hebben, maar die niet krijgen. En er zijn maar zo weinig
organisaties die hier hulp geven. Voordat ik Wardher verliet, ben
ik bij het eerste kindje van wie ik het leven heb gered en zijn
moeder langsgegaan om afscheid te nemen. Hij zag er gezond uit en
dronk zijn melk goed.'
Artsen zonder Grenzen werkt sinds 2007 in Wardher, een stad in
de Somali-regio, in het oosten van Ethiopië. Artsen zonder Grenzen
geeft ondersteuning aan de Ethiopische gezondheidsautoriteiten op
het gebied van primaire gezondheidszorg (inclusief behandeling van
patiënten in polikliniek en verpleging), medische hulp bij
ondervoeding, reproductieve gezondheidszorg, behandeling van
tuberculosepatiënten en laboratorisch werk. Ook werkt Artsen zonder
Grenzen in andere gebieden en plaatsen in de regio: Galadi, Bokh,
Oost- en West-Imey, Degehbur en Dolo Ado (doorgangskamp en
omliggend gebied).