Naam Michiel Hofman Leeftijd 42 jaar Functie Landencoördinator Projecten Ivoorkust, Liberia, Zaïre/DR Congo (2x), Bosnië, Brazilië, Burundi, Sri Lanka, Zuid-Sudan, Rusland/Tsjetsjenië Studie Theologie

 

Hoe lang werk je al voor Artsen zonder Grenzen?

Sinds 1993. Ik ben als administratief medewerker begonnen, en ben daarna logistiek coördinator en noodhulpcoördinator geweest. In 1995 werd ik voor het eerst landencoördinator. Ook was ik drie jaar operationeel directeur op het hoofdkantoor in Amsterdam. Daarna ben ik met echtgenote en drie kinderen naar Ierland verhuisd, waar ik huisvader werd. De jongste is nu zes, mijn vrouw wilde wel weer huismoeder worden en ik dacht bij mijzelf: wat wil ik? Studies en evaluaties uitvoeren of ter plaatse erbovenop zitten? Sinds januari 2009 werk ik in Afghanistan, met als standplaats Kabul.

 

Waarom werk jij voor Artsen zonder Grenzen?

Er zijn veel organisaties met nobele doelstellingen, maar Artsen zonder Grenzen kan onafhankelijk werken, los van alle politieke agenda's. Zo wordt ons werk in Afghanistan geheel gefinancierd uit donaties van het publiek: ons geld komt niet van donorlanden die partij zijn in het conflict. Daarmee kunnen wij aantonen dat wij a-politiek en neutraal zijn. Het is díe financiële onafhankelijkheid die ons de cruciale vrijheid geeft om te kijken wát en wáár er werkelijk hulp nodig is. En het is de reden waarom oppositiepartijen ons ongehinderd toegang willen geven tot conflictgebieden.

 

Wat doet Artsen zonder Grenzen in Afghanistan?

Ons doel is gratis gezondheidszorg geven in conflictgebieden, in een volledig wapenvrije omgeving. Het hele land is gemilitariseerd en daar lijden de mensen onder. Daarbij komt dat ze geen geld hebben en het heel gevaarlijk is om waar dan ook naartoe te reizen. Mensen gaan daardoor vaak pas als de situatie al kritiek is en dus te laat, op pad. De meeste doden vallen hier niet door verwondingen van kogels, bommen etc., maar als gevolg van hele gewone ziekten.

 

Wij werken in het provinciaal ziekenhuis van Helmand, in Lashkargah, en in Kabul. In Lashkargah doen we alles: polikliniek, moeder-en-kindzorg, inwendige geneeskunde tot en met operaties uitvoeren. In Kabul werken we in een districtsziekenhuis om het schreeuwend tekort aan basisgezondheidszorg op te vullen. Er zijn wel gratis, gespecialiseerde ziekenhuizen, gerund met geld van donorlanden, maar er was geen gratis algemeen ziekenhuis. En dat terwijl er een enorme behoefte aan is, want in en rond Kabul bevinden zich enorm veel vluchtelingen. In totaal telt Kabul nu zo'n 5 miljoen inwoners. Daarnaast delen we hulpgoederen uit.

 

Hoe ziet je werk eruit?

Ik neem, samen met de medisch coördinator, beslissingen over onze programma's. En ik zit regelmatig om de tafel met overheid of oppositiepartijen. Verder onderzoek ik waar in de intensieve conflictgebieden wij nog meer hulp kunnen bieden. Ik ga er zelf naartoe, want de praktijk en wat er op papier staat kunnen heel ver uit elkaar liggen. Op papier was het ziekenhuis in Helmand bijvoorbeeld fantastisch, maar toen wij er aankwamen was het leeg op een handjevol artsen na die er alleen 's ochtends waren. Ik zie het als mijn persoonlijke missie om in die conflictgebieden, waar de mensen hun huis niet meer uit durven, weer medische zorg te bieden.

 

Wat zul je nooit meer vergeten?

Vier maanden geleden was ik in het ziekenhuis in Helmand. In een donker hoekje zaten twee vrouwen en zes kinderen, ellendig te wezen. Op benen en armen hadden zij fixateurs externe, metalen raamwerken die vaak na botfracturen worden aangebracht. Ze waren gewond geraakt bij een bomaanval op hun dorp. Ze waren door de NAVO opgelapt, maar omdat de NAVO haar bedden vrij wil houden voor soldaten konden ze daar niet blijven en werden zij 's nachts in ons ziekenhuis afgeleverd. Ik zag dus recht voor mijn neus een concreet voorbeeld van wat een oorlog met mensen doet.

 

Hoe ziet je leven in Kabul eruit?

De druk is groot, je zit wel middenin een oorlogssituatie. Elke week is wel ergens in de stad een bom, raket of schietpartij, dus daar moet je rekening mee houden. Vanwege veiligheidsredenen moet alles met de auto, zelfs als het op loopafstand is. Maar het gebied waarin ik mij kan begeven is goed te doen. De bewegingsvrijheid van onze medewerkers in Helmand is een stuk beperkter: zij zien alleen het ziekenhuis en het huis waarin zij verblijven, verder niet. We hebben veel werk erin gesteld om ons expliciet door partijen te laten beloven dat er ons niets zal overkomen, dat wij als organisatie geen doelwit zijn.

 

Wat heb je altijd bij je als voor een project weg bent?

Een pen en een notitieblokje: moderne technologie die altijd werkt. En ik heb ontdekt dat je overal binnen 10 dagen wel een wasmachine vindt, dus ik heb altijd alleen 10 paar sokken, 10 stuks ondergoed en 10 overhemden mee.

 

Wat is het eerste wat je doet als je thuis bent?

Dan springen er drie kinderen van 6, 8 en 11 jaar oud bovenop mij die van alles aan mij willen vertellen. De kans om even rustig te zitten krijg ik dus niet.

Michiel Hofman is een van de auteurs van een rapport over het belang van onafhankelijke hulp in Afghanistan. Lees het rapport.