Hoe krijg je malaria
De malariaparasiet komt je lichaam binnen door
een steek van een geïnfecteerde, vrouwelijke malariamug, de
Anopholes-mug. Er zijn 5 vormen van malariaparasieten bij
mensen: plasmodium falciparum, plasmodium vivax, plasmodium
malariae, plasmodium ovale en plasmodium
knowlesie. De eerste 2 komen het meeste voor.
Plasmodium falciparum, die tropische malaria veroorzaakt,
is de gevaarlijkste. De muggen kunnen op elk moment van de dag
toeslaan, maar de meesten steken 's avonds en 's nachts.
Wat gebeurt er als je malaria hebt?
De
malariaparasiet breekt rode bloedcellen af. Rode bloedcellen
transporteren zuurstof vanaf je longen naar de andere delen van je
lichaam. Doordat je minder rode bloedcellen overhoudt, kan malaria
leiden tot bloedarmoede. Dat betekent dat je organen niet genoeg
zuurstof krijgen, waardoor je allerlei ernstige
gezondheidsproblemen kunt krijgen. Ook kunnen de rode bloedcellen
die kapot zijn klonten vormen en kleine bloedvaatjes verstoppen,
bijvoorbeeld in je hersenen. Daar kun je aan doodgaan. Helaas is
het niet zo dat als je één keer malaria hebt gekregen, je het niet
opnieuw kunt krijgen. Je bouwt wel een stukje weerstand ertegen
op.
Symptomen van malaria
Meestal openbaren de symptomen van malaria
zich pas 9 tot 14 dagen nadat je gestoken bent. Symptomen zijn
onder meer koorts, hoofdpijn, rillingen, gewrichtspijn, herhaald
overgeven, diarree en andere verschijnselen die je vaak ook
ondervindt als je griep hebt. Zonder behandeling leidt het tot coma
en de dood. Kinderen kunnen daarvan ook stuiptrekkingen
krijgen en kunnen er langdurig neurologische problemen aan
overhouden zoals blindheid en spraakgebreken.
Ernstige malaria
Verschijnselen die optreden bij mensen
die aan ernstige malaria lijden zijn onder meer stuiptrekkingen,
bewusteloosheid en complete desoriëntatie. Het kan leiden tot
schade aan organen zoals hersenen, longen, nieren en bloedvaten.
Per definitie worden de honderdduizenden malariadoden per jaar
veroorzaakt door ernstige, gecompliceerde malaria. Vooral mensen
die geen weerstand tegen malaria hebben opgebouwd, doordat zij dit
niet vaker hebben gekregen, ontwikkelen ernstige malaria. Dat
betekent dat kinderen dus het meest ontvankelijk ervoor zijn.
Gebieden waar malaria voorkomt
Malaria komt het meest voor in tropische
landen. De mug kan zich het beste voortplanten in warme, vochtige
gebieden. In sommige malariagebieden komt malaria het hele jaar
voor, in dat geval wordt er gezegd dat malaria endemisch (of
inheems) is in een bepaald land. In andere gebieden is malaria
seizoensgebonden, dan wordt er gesproken over een 'malariaseizoen',
meestal valt dit samen met het regenseizoen. Hoeveel mensen met
malaria worden besmet, hangt sterk af van factoren zoals regenval
(muggen paren daar waar het vochtig is), hoe dichtbij de
broedgebieden liggen tot groepen mensen, en het type mug in het
gebied.
Vaccinatie tegen malaria?
Er wordt hard aan gewerkt om een vaccin tegen
malaria te ontwikkelen, maar op dit moment is het nog niet
werkzaam genoeg. Malaria
kan worden voorkomen door antimuggenmaatregelen te
nemen en/of antimalariamiddelen te slikken (profylaxe). Als
reiziger naar gebieden waar malaria veel voorkomt is het slikken
van antimalariamiddelen een goede optie. Het levenslang slikken van
deze (kostbare) profylaxe-middelen is geen goede optie voor de
inwoners van dit soort gebieden.
Artsen zonder Grenzen behandelt jaarlijks 1 miljoen mensen voor
malaria in 30 landen over de hele wereld. Kijk op de
wereldkaart om
meer te weten te komen over ons werk.
23 april 2012