© ARIS MESSINIS/Matternet

‘Dit is een plek waar we anders moeten denken’

In mei 2015 startten we hulp aan mensen met tuberculose in de Golfprovincie in Papoea-Nieuw-Guinea. Het onherbergzame gebied dwingt ons tot creatieve manieren om patiënten te bereiken.

De zee voor de kust van de Golfprovincie kan verraderlijk zijn. Vijf maanden per jaar zorgen zuidoostelijke passaatwinden – de zogeheten Laura Bada – voor zware stromingen en hoge golven. De kleine bootjes van de kustbewoners blijven gedurende die periode dan ook aangelijnd. Hoewel de Golfprovincie niet helemaal geïsoleerd is van de buitenwereld, is deze wel zeer afgelegen. Het is berggebied, bedekt met woelige bossen en doorspekt met rivieren. Wegen zijn er nauwelijks.

 

Uitdaging

In de meeste projecten werkt Artsen zonder Grenzen met landcruisers: betrouwbare werkpaarden met vierwielaandrijving die vrijwel alle terreinen aankunnen. Maar in de Golfprovincie moeten zelfs deze wagens hun meerdere erkennen. En dus is de uitdaging: hoe bereiken onze hulpverleners hun tuberculosepatiënten?

 

Hoewel sommige dorpen per boot bereikt kunnen worden, is de vaart erheen soms gevaarlijk door het rif, zeker tijdens de Laura Bada, als heftige passaatwinden voor een woelige zee zorgen. © Sean Brokenshire/MSF

 

Anders denken

Tuberculose (tbc) komt veel voor in deze regio en resistente tbc, waartegen eerstelijns medicijnen niet meer helpen, maakt een opmars. Patiënten onder behandeling moeten echter zorg krijgen en een medicijnkuur – die wel twintig maanden kan duren – volgen om te genezen. ‘Dit is een plek waar we anders moeten denken,’ stelt arts Isaac Chikwanha.

 

Outreach cruciaal

Onderzoek doen naar symptomen van mogelijke patiënten. Ervoor zorgen dat een sputummonster zijn weg vindt naar een laboratorium voor diagnose. Langdurige behandeling faciliteren. Dat moet in de Golfprovincie anders aangepakt worden dan in veel andere plekken. Outreach, naar de mensen toe, is cruciaal. Ongeveer 85 procent van de bevolking van Papoea-Nieuw-Guinea woont in afgelegen plattelandsgebieden. Het merendeel van de 158.000 bewoners van de Golfprovincie leeft in kleine, afgezonderde gemeenschappen over de hele regio.

 

Artsen zonder Grenzen geeft hulp aan mensen met tuberculose in het Kerema General Hospital, in de Golfprovincie in de Papoea-Nieuw-Guinea. © ARIS MESSINIS/Matternet

 

Probleem mogelijk groter

Artsen zonder Grenzen coördineert haar hulp vanuit haar kliniek in de plaats Kerema. ‘Hier hebben we ruim 200 patiënten uit de directe omgeving onder behandeling, maar we weten niet goed hoe het zit in de rest van de provincie,’ zegt Chikwanha. ‘Het probleem is mogelijk nog veel groter dan we denken.’

 

Expeditie

Daarom ondernam een klein team een outreach­-expeditie van Kerema naar het dorp Ihu, om de mogelijkheden van een landroute te peilen naar dat deel van de provincie. Tijdens de Laura Bada is die regio namelijk niet bereikbaar over zee. Het team trok drie dagen lang door bossen en over rivieren om Ihu te bereiken. Met een speciale GoPro-camera legden zij hun toch vast.

 

 

Langdurige zorg

Drie dagen is uiteraard ontzettend lang en misschien niet de duurzame oplossing die nodig is om is langdurige zorg en behandeling mogelijk te maken voor tbc-patiënten in die regio. Maar het is beter dan helemaal geen toegang tot zorg. Tbc is namelijk dodelijk zonder behandeling. En mensen zouden anders zelf de lange, zware tocht naar Kerema moeten afleggen – iets waartoe velen niet toe in staat zijn.

 

Cultuur

Naast de logistieke problemen zijn er ook culturele aspecten waar de teams rekening mee moeten houden. Zo rust hier een maatschappelijk stigma op tbc waardoor mensen uit schaamte bang zijn om zorg te zoeken of hun behandeling vol te houden. Daarnaast speelt de stammencultuur een grote rol: in het land zijn ruim 800 verschillende stammen met allemaal verschillende gebruiken, dialecten en zienswijzen – ook ten aanzien van medische aangelegenheden. Naast het bereiken van mensen, moet Artsen zonder Grenzen ook het vertrouwen van de gemeenschappen winnen.

 

Om sputummonsters van bewoners in de onherbergzame Golfprovincie snel te kunnen testen op tbc is er ook al getest met drones. © ARIS MESSINIS/Matternet

 

Hard nodig

‘Dit is geen noodhulp in de traditionele zin van het woord,’ zegt Philomena Tatireta, assistent-medisch coördinator. ‘Maar wat we hier opzetten, de hulp die we geven, is wel hard nodig. Daarom werken we er hard aan om alle uitdagingen, geografisch, logistiek en cultureel, het hoofd te bieden.’

 

Oktober 2015

Sluit zoeken

Zoekveld