AzG Live LIVE

BLOG: De patiënt die je voor altijd bij blijft

Sommige patiënten maken een blijvende indruk. Ook op Heidi, chirurg in het ziekenhuis van Artsen zonder Grenzen in Agok, in een gebied met een speciale status, tussen Sudan en Zuid-Sudan.

Wat is het moeilijkste aan een bestaan als veldchirurg? Het zijn niet de heftige verwondingen en ziektes die je niet kan genezen, maar het is de overvloed aan once-in-a-lifetime gebeurtenissen die je meemaakt. Ik heb honderden mensen ontmoet in de 7 weken dat ik gestationeerd was in Agok. Ik ga ze waarschijnlijk nooit meer tegenkomen en sommige van hen zal ik nooit vergeten.

 

Keizerssnede

Er lag een dertigjarige vrouw op de afdeling chirurgie toen ik aankwam. Ze was heel erg ziek en had een infectie opgelopen in haar buikholte na een keizerssnede. Het leek er sterk op dat ze dit niet ging overleven.

 

De Bogota bag

Ze was al een paar keer geopereerd en in mijn eerste week bracht ik haar nog 2 keer naar de operatietafel. Na de tweede operatie kreeg ze een zogenaamde Bogota bag aangemeten. Dit is een steriele zak die op een wond in de buikholte wordt geplaatst. De wond wordt zo expres opengehouden. Het is een laatste redmiddel als alle andere manieren om de infectie te bestrijden, hebben gefaald. Dergelijke patiënten verkeren in kritieke toestand en meestal behandelen we ze op de intensive care.

 

Mijn persoonlijke patiënt

De vrouw in kwestie, laten we haar Ayak* noemen, werd mijn persoonlijke patiënt omdat ik de keuze maakte om de Bogota bag te plaatsen. Het dagelijks verschonen van Ayak kwam daarom ook op mijn schouders terecht. Ze had meer medische problemen en ondanks dat ze op een schema met aanvullende voeding zat, bleef ze gewicht verliezen.

 

Enorm gevoelig

Ik verschoonde haar dagelijks en wisselde haar verband. Ik probeerde haar daarbij niet te veel pijn te doen. Haar huid werd enorm gevoelig en ze kreeg zelfs een doorligplek op haar rug.

 

Het keerpunt

Ik wist dat ze erg leed en voelde me schuldig over mijn mislukte pogingen om haar te helpen. Ik probeerde haar daarom niet te veel in de ogen te kijken. Niet in de laatste plaats omdat die zo groot leken in haar uitgehongerde gezicht.  

 

Ongelooflijk!

Totdat ze me op een dag bij de arm greep toen ik haar aan het verschonen was. Een verpleegster vertaalde wat ze zei: dat niemand anders dan ik dit mocht doen. En toen, na weken tussen leven en dood gezweefd te hebben, woog ze ineens meer dan twee dagen eerder. Ongelooflijk!

 

Speciaal korset

Later vernam ik dat ze zelfs buiten had gelopen en televisie had gekeken. Onze slimme Oostenrijkse verpleegkundige had een speciaal korset voor haar gemaakt dat ze aankon als ze niet in bed lag. Het ging zelfs zo goed dat ze op een geven moment iedere ochtend het korset aankreeg zodat ze buiten in de schaduw kon kletsen met de andere patiënten en bezoekers.

 

Afscheid nemen

Toen ik begon in Agok keek Ayak altijd erg bedroefd als haar baby bij haar werd gebracht. Maar tegen het einde van mijn tijd bij het project was dat heel anders. Ze werd omringd door haar familie en had het kleine jongetje op haar schoot. Dat was zo mooi om te zien! In de gezichten van haar familieleden was veel meer rust te zien en de spanning die ik voelde toen ik hen moest uitleggen hoe ingewikkeld de situatie van hun geliefde in elkaar zat, was verdwenen.

 

Veel meer rust

Ik hou niet van afscheid nemen. Ik voel me ongemakkelijk en weet nooit iets zinnigs te zeggen in zulke situaties. Maar dit keer was het anders. Ik kocht voor Ayaks zoon wat kleren op de markt en nam foto’s van haar en haar familie. Van deze mensen wilde ik goed afscheid nemen.

 

Een plekje in mijn hart

Ik zal Ayak waarschijnlijk nooit meer zien, maar ik heb in ieder geval haar foto nog. Zo kan ik haar af en toe nog zien en me realiseren hoeveel verschillende mensen, van de meest onwaarschijnlijke plekken op aarde, een plekje in mijn hart veroverd hebben.

*Niet haar echte naam

 


afbeelding van Heidi Wikström Geschreven door: Heidi Wikström
Heidi Wikström is een Finse chirurg die voor ons in Agok, in een gebied met een speciale status tussen Sudan en Zuid-Sudan, heeft gewerkt.