Vragen over onze financiën

Hoe financieren wij onze hulpprojecten: wat zijn onze inkomsten en uitgaven? En wat is het salaris van onze directeur? Inzicht in onze methoden, werkwijzen, afwegingen en keuzes.

Wat verdient jullie directeur?

Het bruto jaarsalaris van onze algemeen directeur Nelke Manders is € 113.179 per jaar, inclusief vakantietoeslag. Voor de bezoldiging van haar algemeen directeur en de leden van haar managementteam gebruikt Artsen zonder Grenzen de ‘Regeling beloning van directeuren van goede doelen ten behoeve van besturen en raden van toezicht’ van Goede Doelen Nederland als referentiekader. Op basis van vier criteria; omvang, complexiteit, context van de organisatie en het directiemodel bepaalt deze regeling de zwaarte van de directiefuncties en daarmee het maximale jaarinkomen per functie. Artsen zonder Grenzen hanteert een functiewaardering die tot aanzienlijk lagere bedragen leidt.

De algemeen directeur is verantwoordelijk voor de algehele koers van de organisatie en voor de goede samenwerking van alle onderdelen van Artsen zonder Grenzen. Daarbij heeft zij ook de omvangrijke taak om de operationele afstemming met de zusterorganisaties van Artsen zonder Grenzen goed te coördineren.

Nelke Manders is benoemd op basis van haar uitgebreide ervaring op het gebied van leiderschap en het verlenen van noodhulp.

 

Waar gaat het geld dat jullie krijgen naartoe?

Er gaat zoveel mogelijk naar noodhulp. Van elke euro die wij uitgaven in 2017, ging € 0,85 direct naar noodhulp, € 0,08 naar ondersteuning van de projecten, € 0,01 naar voorlichting en bewustmaking, € 0,03 naar kosten voor fondsenwerving, en € 0,02 naar beheer en administratie en € 0,01 naar subsidies aan andere organisaties.

 

Hoe zorgen jullie ervoor dat het geld dat jullie van donateurs krijgen goed terecht komt?

Artsen zonder Grenzen werkt onafhankelijk. Wij bepalen zelf waar, aan wie en hoe wij onze hulp verlenen. Wij voeren zelfstandig, met ons eigen personeel, onze hulpprojecten uit, kopen zelf onze medicijnen, materiaal en apparatuur in, regelen vervoer en transport, zorgen voor de voorzieningen voor bijvoorbeeld elektriciteit en water, we bepalen zelf onze medische activiteiten en stellen onze eigen richtlijnen op. Zo beheersen wij zelf onze uitgaven. 

 

Hoe komen jullie aan jullie geld?

Het overgrote deel van de hulpprojecten van Artsen zonder Grenzen wordt bekostigd met donaties van het publiek. Honderdduizenden donateurs in Nederland en andere landen dragen bij via de zusterorganisaties van Artsen zonder Grenzen. Daarnaast blijft de opbrengst uit de Nationale Postcode Loterij een belangrijke bron van inkomsten. Tenslotte vraagt de organisatie financiering voor een beperkt aantal specifieke projecten aan uit (nood)hulpfondsen van diverse nationale overheden. 

 

Krijgt Artsen zonder Grenzen geld van de overheid?

In verband met de vluchtelingendeal tussen de Europese Unie (EU)  neemt Artsen zonder Grenzen wereldwijd geen hulpgelden meer aan van EU-lidstaten, waaronder Nederland, en Noorwegen, dat geen EU-lidstaat is, maar wel het EU-vluchtelingenbeleid steunt. Daarnaast krijgt Artsen zonder Grenzen geld van het Global Fund, het fonds van de Verenigde Naties waaruit geld beschikbaar wordt gemaakt voor de bestrijding van tuberculose, malaria en hiv/aids.

 

Artsen zonder Grenzen ontving in 2017 3% van haar fondsen van institutionele donoren. Dit percentage was zo laag door het opschorten van subsidies van de Europese Unie in verband met het EU-Turkije deal. Het leeuwendeel van onze inkomsten komt dus van honderdduizenden donateurs in Nederland en andere landen waar onze zusterorganisaties actief zijn.

 

Wat geven jullie uit aan overhead?

In 2017 gaven we 2,2% van onze totale bestedingen uit aan kosten voor overhead (automatisering, huur van het kantoor, algemene verzekeringen, overige kantoorvoorzieningen, kosten van afschrijvingen) en voor management en administratie. Onder ‘overhead’ en ‘management en administratie’ vallen ook de kosten voor het bestuur en de directie, voor de accountantscontrole, voor de salarisadministratie en andere algemene kosten. 

 

Is Artsen zonder Grenzen erkend door het CBF?

Ja. De CBF-erkenning is ingesteld door het Centraal Bureau Fondsenwerving (CBF). Het CBF heeft zijn Keurmerk, dat tot 1 januari 2016 van kracht was, vervangen door de ‘CBF-erkenning’. Zie voor meer over de erkenning onze speciale pagina

 

Wat geven jullie uit aan fondsenwerving?

In 2017 waren onze totale inkomsten uit fondsenwerving in Nederland € 58,4 miljoen. De totale uitgaven ten behoeve van de verkrijging van deze inkomsten bedroegen € 9,1 miljoen. De kosten voor fondsenwerving bedroegen hiermee 15,6% van de inkomsten van fondsenwerving. De norm van Artsen zonder Grenzen voor dit percentage is maximaal 20%.

 

Heeft Artsen zonder Grenzen een financiële reserve?

Op 31 december 2017 had Artsen zonder Grenzen een reserve van ongeveer 6,6 maanden. Dat betekent dat als alle inkomsten ineens zouden wegvallen, de projecten en het hoofdkantoor nog 6,6 maanden door zouden kunnen draaien. We streven naar een reserve van maximaal 12 maanden. Door die reserve kan Artsen zonder Grenzen snel reageren als er een ramp gebeurt, of als er een conflict uitbreekt en er ineens ergens honderdduizenden mensen op de vlucht zijn geslagen die dringend medische hulp nodig hebben.

Ook geeft dit ons de mogelijkheid om hulpverleningsactiviteiten te starten die staan of vallen met de onafhankelijkheid en neutraliteit van Artsen zonder Grenzen. Bijvoorbeeld hulp bieden in gebieden waar de nood hoog is, maar waarvoor internationaal nauwelijks of geen fondsen beschikbaar zijn.

 

Heeft Artsen zonder Grenzen beleggingen?

Artsen zonder Grenzen belegt niet in aandelen, obligaties of andere risicodragende financiële instrumenten. Ons uitgangspunt is dat we onze middelen zo direct mogelijk moeten kunnen inzetten voor onze doelstelling en geen risico's lopen met bijvoorbeeld beleggingen. Elke vier maanden maken we een liquiditeitsprognose en banksaldi in projectlanden worden zo laag mogelijk gehouden. Geld dat niet direct uitgegeven wordt, wordt in Nederland op direct opvraagbare spaarrekeningen gezet, of op kortlopende deposito's (met een maximale looptijd van twaalf maanden) geplaatst zodat we snel gelden kunnen vrijmaken ingeval van noodsituaties waar onze hulp nodig is.

 

Hoe evalueren jullie de bestedingen en aan wie leggen jullie verantwoording af?

Artsen zonder Grenzen waarborgt op verschillende manieren dat wij het geld dat wij van onze donateurs ontvangen goed besteden. Dat doen we zelf door onze projecten te laten controleren door onze interne accountants. Ook onze onafhankelijke accountant,  PricewaterhouseCoopers Accountants N.V., voert intensieve controles uit op de rechtmatigheid van de bestedingen. Daarnaast voeren we evaluaties uit naar de effectiviteit van onze projecten, de kwaliteit van onze medische hulp en of we wel op de juiste manier hulp verlenen. Er kijken veel mensen mee naar wat we doen en hoe we het doen, zoals: de overheden in de landen waar we werken, de pers en natuurlijk onze donateurs. 

 

Wat is jullie bankenbeleid?

Het is voor ons belangrijk een bank te hebben die goed is in internationaal betalingsverkeer, óók naar de crisisgebieden waar wij werken. Maar onze geldtegoeden hebben wij ondergebracht bij een aantal grote banken, te weten ASN Bank, ABNAMRO, Van Lanschot, RABO en ING. Dat wij moeten spreiden bij banken komt ook omdat zij geen grote tegoeden van één klant willen hebben. Met deze banken hebben wij afspraken gemaakt over een verantwoord beheer van deze gelden. Artsen zonder Grenzen werkt aan een goede spreiding van de liquiditeit.

 

Waarom hebben jullie een grote bank als de ABN AMRO gekozen?

Artsen zonder Grenzen kijkt jaarlijks naar het beheer en de spreiding van de creditgelden. Artsen zonder Grenzen heeft daarbij een bank nodig die alle aspecten van het betalingsverkeer die voor onze organisatie van belang zijn goed, betrouwbaar en tegen redelijke tarieven kan aanbieden. Het gaat daarbij vooral om buitenlands betalingsverkeer en om betalingsverkeer in buitenlandse valuta maar ook om behoorlijke volumes binnenlands betalingsverkeer, zowel voor wat betreft de inkomsten als de uitgaven. Artsen zonder Grenzen werkt in rond de 25 landen wereldwijd. Vaak in conflict- en crisisgebieden. Wij hebben een bank nodig die ook naar die gebieden het betalingsverkeer kan regelen.