Rapport: Russische aanvallen op Oekraïense zorg zijn onderdeel van bewuste strategie
Ziekenhuizen, ambulances en medisch personeel zijn steeds vaker doelwit in de oorlog in Oekraïne . Voor miljoenen mensen is medische zorg daardoor niet meer vanzelfsprekend. Aandoeningen die normaal goed behandelbaar zijn, zoals diabetes, hart- en vaatziekten en epilepsie, worden nu levensbedreigend doordat behandelingen niet of te laat plaatsvinden. Dat blijkt uit het verschenen rapport ‘No Safe Place to Heal’ van Artsen zonder Grenzen.
Uit verzamelde gegevens van Artsen zonder Grenzen blijken de voortdurende aanvallen door Rusland op de gezondheidszorg in Oekraïne onderdeel te zijn van een bewuste strategie die burgers de toegang tot medische zorg ontneemt. Tussen april 2022 en december 2025 registreerde onze teams meer dan twintig aanvallen op medische faciliteiten. Vier ziekenhuizen waar wij de medische zorg ondersteunen werden volledig verwoest. Ook moesten zeven ambulanceposten worden verlaten.
“Deze aanvallen zijn te consistent, te frequent en te nauwkeurig om toevallig te zijn. Als ziekenhuizen herhaaldelijk worden geraakt, ambulances doelwit zijn van precisiedrones en zorgverleners worden aangevallen terwijl zij medicijnen vervoeren, zien we een patroon. En achter een patroon schuilt opzet.”
Robin Meldrum
Landencoördinator van Artsen zonder Grenzen in Oekraïne
Nauwelijks zorg aan de frontlinie
De gevolgen raken vooral burgers. Een bezoek aan een arts of ziekenhuis is voor veel Oekraïners in de buurt van de frontlinie nauwelijks nog mogelijk. Het aandeel mensen dat medische hulp kan krijgen daalde van 72% vóór de escalatie van de oorlog naar slechts 35% nu. Ook kampen de ziekenhuizen die nog functioneren met ernstige personeelstekorten, terwijl de zorgvraag toeneemt. In een ziekenhuis in Cherson waar onze teams de medische zorg ondersteunen, is het aantal artsen sinds 2022 met twee derde afgenomen. De afname komt door een opeenstapeling van oorzaken:
- Zorgverleners vertrekken vanwege de voortdurende aanvallen;
- Jonge professionals verlaten de frontlinie om hun gezinnen in veiligheid te brengen;
- Mannelijk zorgpersoneel moet in militaire dienst;
- Personeel raakt uitgeput als gevolg van jarenlange oorlog.
“Op dit moment hebben we zelfs een hele afdeling zonder arts. We beschikken over ruim de helft minder medisch personeel dan vóór de oorlog en we missen veel gespecialiseerde zorgverleners. Mensen zijn bang om in Cherson te komen werken. De situatie is ontzettend moeilijk, Meer dan ooit hebben we extra ondersteuning nodig”.”
Oekraïnse dokter uit het Cherson ziekenhuis
VN-resolutie beschermt niet
Dit jaar is het tien jaar geleden dat de VN-Veiligheidsraadresolutie 2286 werd aangenomen. Daarin wordt de bescherming van patiënten, zorgverleners en medische voorzieningen tijdens gewapende conflicten bevestigd. Toch gaan de aanvallen onverminderd door. Artsen zonder Grenzen roept alle strijdende partijen op het internationaal humanitair recht na te leven en medische zorg te beschermen. Daarnaast roepen we landen met invloed op Rusland op die invloed actief aan te wenden om de aanvallen op de gezondheidszorg te stoppen.
Download hier het rapport:
:Help je mee?
De oorlog gaat onverminderd door. Wij blijven dichtbij de frontlinie in Oekraïne hulp bieden. Brandwonden, schotwonden, onderkoeling en ziekten: onvoorstelbaar veel mensen hebben nú medische hulp nodig.
