Rapport: Moeders en kinderen in Jemen vaak slachtoffer van slechte toegang tot zorg

woensdag 24 april 2019

Onvoldoende toegang tot medische zorg in Jemen blijkt vaak noodlottig voor zwangere vrouwen, zieke kinderen en (pasgeboren) baby’s. Dit blijkt uit ons onderzoek.

 

Dit onderzoek is gedaan in de provincies Taiz en Hajjah, waar wij werken in twee ziekenhuizen. Tussen 2016 en 2018 zijn daar 1.529 kinderen overleden, waarvan 1.018 pasgeboren baby’s. De meest voorkomende doodsoorzaken bij pasgeborenen zijn vroeggeboorte, verstikking bij de geboorte en hevige infecties (sepsis). Veel pasgeborenen die voor zorg naar ons zijn gebracht hadden een te laag geboortegewicht of waren prematuur. Ook stierven er 36 moeders aan zwangerschapscomplicaties, omdat ze te laat medische zorg bereikten.

 

Gezondheidscentra slecht bereikbaar

De burgeroorlog in Jemen heeft tot een totale ineenstorting van de gezondheidszorg geleid. Veel ziekenhuizen en klinieken hebben de deuren moeten sluiten, omdat er geen medische voorraden of personeel meer beschikbaar was of omdat ze getroffen zijn tijdens luchtaanvallen. Daarnaast zijn de nog werkende gezondheidscentra vaak slecht bereikbaar. Zo gebeurt het geregeld dat moeders en kinderen door de frontlinie moeten reizen om het ziekenhuis in Taiz Houban te bereiken. Voor de oorlog bereikten inwoners van de wijk Al-Houban, aan de rand van Taiz, in 10 minuten een openbaar ziekenhuis in het stadscentrum; nu duurt die reis soms zes uur. Hierdoor krijgen de mensen vaak te laat de benodigde medische hulp en lopen ze tegelijkertijd gevaar tijdens het reizen.

 

Onveilige situatie medisch personeel

‘Ook het medisch personeel heeft met deze onveilige situatie te maken’, zegt Jana Brandt, operationeel adviseur in Jemen. ‘Ons ziekenhuispersoneel werkt liever diensten van 14 uur dan 8, zodat het minder hoeft te reizen.’ Afgelopen week werd deze onveiligheid nogmaals bevestigd toen er in Taiz opnieuw hevige gevechten uitbraken. Hierdoor is een door ons ondersteund ziekenhuis nu tijdelijk noodgedwongen gesloten. Dit was tevens het enige openbare ziekenhuis in de omgeving dat moeder-en-kindzorg bood.

 

Angst voor aanvallen

De angst dat ziekenhuizen worden getroffen leeft enorm onder de bevolking. Dit was eerder het geval in Abs na een luchtaanval. ‘Mensen zijn bang dat ze onderweg worden geraakt of dat het ziekenhuis weer wordt getroffen. Veel van de patiënten die ons weten te bereiken vertonen dan ook symptomen van posttraumatische stressstoornis (PTSS).’, zegt Khattab, coördinator psychosociale zorg in Jemen. Het onderzoek laat zien dat er onvoldoende toegang is tot medische zorg voor de Jemenitische bevolking. Dat geldt niet alleen voor de provincies Taiz en Hajjah, maar voor het hele land en in het bijzonder de gebieden die het zwaarst zijn getroffen door de oorlog. Wij roepen daarom andere internationale hulporganisaties op om de humanitaire respons in Jemen op te schalen, zodat er meer ervaren personeel naar gebieden wordt gestuurd waar de noden het grootst zijn.